wróć
  • do "inspiracje" >
  • do strony głównej


  • skomentuj
  • napisz do nas
  • Dorota Konowrocka

    John Caldwell Holt


    John Caldwell Holt (1923-1985) był amerykańskim pisarzem, nauczycielem i wykładowcą, przez wiele lat jedną z głównym postaci reformy systemu edukacji, a następnie jednym z najbardziej znanych propagatorów nauczania domowego (homeschooling).

    J. C. Holt z dziećmi     W latach pięćdziesiątych John Holt rozpoczął pracę jako nauczyciel klas piątych w prywatnych szkołach w Colorado i Massachusetts. Notatki z jedenastu lat pracy pozwoliły mu na napisanie jego pierwszej, niezwykle wówczas kontrowersyjnej, a jednocześnie do dziś najpopularniejszej książki How Children Fail ('Klęska dzieci'), opublikowanej w 1964 roku i przetłumaczonej do dziś na 14 języków. Holt dostrzegł, że główną przyczyną akademickich niepowodzeń dzieci jest wywoływany przez szkoły strach przed porażką, blokujący jakikolwiek proces uczenia się, i stopniowo kształtowana w dzieciach skłonność do poszukiwania odpowiedzi nagradzanych przez nauczycieli. Początkowo Holt nie dążył do odrzucenia instytucjonalnego systemu edukacji, lecz jedynie do jego zreformowania, z czasem jednak ocenił, że zrewolucjonizowanie szkół tak, by stały się bardziej przyjazne dzieciom, nie jest możliwe w istniejącym systemie społecznym. W książce Zamiast edukacji, wydanej w 1976 roku, po raz pierwszy wezwał do stworzenia dzieciom warunków do uniknięcia systemu przymusowego szkolnictwa. W 1977 roku założył ukazujący się do 2001 roku biuletyn Growing Without Schooling ('Wzrastanie bez szkoły'), umożliwiający wymianę doświadczeń rodzicom uczącym swoje dzieci w domu, poza oficjalnym systemem edukacji.

        Holt wierzył w to, że dzieci nie muszą być zmuszane do uczenia się, chcą się uczyć i będą się uczyć w naturalny sposób, jeśli zostaną im stworzone odpowiednie warunki i jeśli pozostawi się im wolność wyboru przedmiotu działania. „Uczenie się nie jest efektem nauczania. Uczenie się jest efektem działania podejmowanego przez tego, który się uczy” - to chyba jedne z najbardziej znanych słów Holta.
    J. Holt, Zamiast edukacji
        Do swojej śmierci w wieku 62 lat napisał dziesięć książek, w tym How Children Learn ('Jak dzieci się uczą') i Learning All The Time ('Ucząc się cały czas'), opisujące mechanizmy uczenia się dzieci, oraz najbardziej chyba radykalną Escape from Childhood ('Ucieczka od dzieciństwa').


    Dorota Konowrocka



    PS. W Polsce ukazała się nakładem krakowskiej Oficyny Wydawniczej Impuls książka Instead od Education pod polskim tytułem Zamiast edukacji, w tłumaczeniu Doroty Konowrockiej. Jest to na razie jedyna praca Johna Holta przetłumaczona na język polski.




  • skocz do góry